28-11-2011 - Jaarverslag van de BNO over het jaar 2010, incl. activiteitenoverzicht. 

Met dit verslag informeren wij u over onderwerpen die bestuur en bureau van de BNO dit jaar hebben beziggehouden, zowel bestuurlijk en beleidsmatig als op praktisch niveau, inclusief een financieel overzicht en een overzicht van onze activiteiten in het afgelopen jaar.

Uiteraard kan niet alles in zo'n beknopt verslag worden weergegeven. Maar mocht u vragen hebben, opmerkingen of suggesties, aarzel niet contact met ons op te nemen.

Financiële ontwikkelingen

De economie boekte in 2010 maar heel voorzichtig vooruitgang. Van echt herstel was in de ontwerpbranche nog geen sprake, maar er lijkt wel een kleine verbetering zichtbaar, al is het maar ten aanzien van positieve verwachtingen voor de toekomst. Overeenkomstig de marktsituatie was het voor de BNO als organisatie ook geen makkelijke tijd, maar het is goed om in dit financieel jaarverslag te kunnen melden dat 2010 desondanks met een positief resultaat van bijna € 40.000,- is afgesloten. Dit resultaat is vooral te danken aan een uiterst voorzichtig uitgavenbeleid. In 2010 heeft geen verhoging of indexering van salarissen van BNO-medewerkers plaatsgevonden en is net als in 2009 geen volledige 13e maand uitgekeerd. Ook in 2010 waren de Socu-gelden van Pictoright opnieuw een belangrijke aanvulling op de inkomsten. Door deze bijdrage kon worden voorkomen dat belangrijke, ook personele, ingrepen moesten worden gedaan. Daarnaast konden waardevolle activiteiten dankzij Pictoright doorgang vinden, zoals bijvoorbeeld het onderzoek naar de effectiviteit van design, de voortzetting van de jaarlijkse branchemonitor en de jaarlijkse carrièredag VROAAM!.

Vanwege het uitblijven van economisch herstel in de branche heeft het bestuur besloten de contributies ook in 2010 niet te verhogen. Omdat dit besluit voor het tweede achtereenvolgende jaar werd genomen, leidde dit tot een terugval van inkomsten uit contributies door de jaarlijkse inflatiecijfers. Gekeken naar ledenaantallen, valt op dat het relatief hoge aantal opzeggingen wegvalt tegen een groeiend aantal nieuwe leden. Wel zorgwekkend is het de terugloop van medewerkeraantallen bij ontwerpbureaus. Ook blijkt dat een aantal bureaus uit kostenbesparing kiest voor het beëindigen van hun bureaulidmaatschap en een individueel lidmaatschap aanvraagt voor één of enkele creatieven in de directie.

Ontwikkelingen binnen de BNO

Op organisatieniveau en inhoudelijk is er een aantal ontwikkelingen te melden. Op de tussentijdse ledenvergadering van 14 oktober werd akkoord gegeven op een voorstel om de structuur van de vereniging overeenkomstig het beleidsstuk "Redesigning BNO" aan te passen. Hierdoor werd het mogelijk op de daaropvolgende Algemene Ledenvergadering in januari 2011 een statutenwijziging in stemming te brengen.

In grote lijnen behelst de aanpassing het volgende:

• Uitbreiding van de vereniging met een nieuwe categorie geassocieerde leden.

• Wijziging verhouding bestuur-directie. De directeur krijgt meer zelfstandige bevoegdheden onder directe verantwoordelijkheid van een nieuw in te stellen Dagelijks Bestuur, en onder eindverantwoordelijkheid van het Algemeen Bestuur. Jaarlijks vindt een, met derden uitgebreide, Algemeen Bestuursvergadering plaats.

• Opheffen platformstructuur, waardoor de platforms niet langer een aparte statutaire status hebben.

• Update en herziening lijst opleidingen die automatisch toegang bieden tot het BNO-lidmaatschap.

• Invoering van een bureaulidmaatschap voor kleine bureaus.

Inhoudelijk was het jaar 2010 belangrijk om verschillende redenen. Allereerst door het onderzoek van de Erasmus Universiteit Rotterdam en de TU Delft naar de 'Effectiviteit van Design'. Dit omvangrijke onderzoek onder ongeveer 400 professionals in het bedrijfsleven had als belangrijkste uitkomst dat het bedrijfsresultaat met 20% verbetert als een bedrijf werkt met goede ontwerpers/ontwerpbureaus. Een ontzettende belangrijke steun in de rug voor de ontwerpsector en voor de BNO als organisatie.

Daarnaast was de BNO in staat het thema ontwerpen en duurzaamheid structureel inhoud te geven. Mede dankzij substantiële bijdrages van de stichting Doen en het Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer. De bijdrage maakte het mogelijk een BNO-medewerker ten behoeve van dit project (voor een deel) vrij te maken en de website www.groeneofferte.nl op te zetten.

Samenwerking en krachtenbundeling

In internationaal opzicht vonden er tal van missies en activiteiten plaats vanuit het vierjarig programma DutchDFA. DutchDFA is een publiek private samenwerking met het doel Nederlandse mode-, architectuur- en ontwerpkwaliteit in een aantal focusgebieden op de kaart te zetten. In 2010 ging het programma haar tweede jaar in. De focus op India, China en Duitsland ging door en Turkije werd voor 2011 en 2012 als kansrijke markt toegevoegd. Belangrijk voor de leden van de BNO in China was de realisatie van de incubator "Dutch Design Workspace" in Shanghai, die in het najaar van 2010 zijn deuren opende.

De BNO was in 2010 een centrale speler in de Federatie Dutch Creative Industries. Deze Federatie wordt gevormd door tal van brancheorganisaties en beroepsverenigingen in de creatieve industrie. Dit nieuwe overleg, opgericht om de stem van de creatieve industrie zelf te laten doorklinken in gremia die zich bezighouden met de ontwikkeling van overheidsbeleid, bleek zeer succesvol. Diverse malen werd de Federatie Dutch Creative Industries geconsulteerd en zij heeft inmiddels een niet weg te denken positie verworven in het politieke veld. De directeur van de BNO vormt samen met de voorzitter Hedy d'Ancona en Jann de Waal van het Platform Internetbureaus het dagelijks bestuur van de Federatie.

In 2010 vond mede op initiatief van de BNO de officiële oprichting plaats van het Platform Makers, het samenwerkingsverband van beroeps- en brancheorganisaties van makers en uitvoerend kunstenaars, met als doel de verbetering van de auteursrechtpositie van creatieven. Het Platform heeft zichzelf een belangrijke positie verworven als aanspreekpunt voor wetgever en politiek wat betreft het standpunt van makers in het wetgevingstraject en overige ontwikkelingen rondom het auteursrecht.

De BNO blijft één van de belangrijkste partners in de Dutch Design Awards, die in 2010 voor de 9e keer werden uitgereikt. Ook de BNO Piet Zwart Prijs wordt tijdens de ceremonie uitgereikt. In 2010 ging deze oeuvreprijs naar de fotograaf Willem Diepraam.

Andere ontwikkelingen

Leerstoel: Met het afscheid van Esther Cleven (op 27 mei 2010) als buitengewoon hoogleraar stopt de BNO met de leerstoel Moderne typografie en grafisch ontwerpen bij de Universiteit van Amsterdam. De activiteiten worden wellicht met de VU voortgezet middels samenwerking binnen de in 2010 opgerichte Master Design Cultures. Ook met de Universiteit van Amsterdam werden gesprekken gevoerd om na te gaan of een fellowship tot de mogelijkheden behoort. Deze gesprekken werden in 2010 nog niet afgerond.

Waarde van Creatie: 'Nederland heeft met haar hoogwaardige creatieve industrie, infrastructuur, creatieve onderwijs, en open economie en samenleving een goede uitgangspositie bij het verwerven van een duurzame internationale voorsprong. Willen we als creatieve industrie deze goede uitgangspositie optimaal benutten, dan is een verdere professionalisering van zowel aanbod- als vraagzijde (de creatieve keten) van doorslaggevend belang. Daarvoor is het noodzakelijk om een aantal knelpunten aan te pakken. De overheid biedt een helpende hand in de vorm van een innovatieprogramma.' Zo formuleerde onze overheid het toen ze begon met het opstellen van het beleid voor de creatieve industrie. De BNO besteedde veel aandacht en tijd om ervoor te zorgen dat binnen het te ontwikkelen progamma voldoende aandacht zou komen voor de creatieve industrie zelf. Dit leidde tot 'Waarde van creatie' een advies van een kerngroep waar de BNO, middels de Federatie Dutch Creative Industries', een inbreng in kon hebben. Helaas werd al het werk teniet gedaan omdat de overheid besloot het advies niet op te volgen en (opnieuw) overging tot het instellen van negen Topsectoren (waaronder de creatieve industrie.....) waarna het spel opnieuw begon.

Bestuur

Het bestuur kwam in 2010 maandelijks bijeen en werd gevormd door: Tom Dorresteijn (voorzitter), Alex Duijnisveld (penningmeester), Marcel Kampman, Wolfram Peters, Mark de Jong, Catelijne van Middelkoop en Monika Auch. Treurig nieuws was dat de voormalige penningmeester van de BNO, Stevijn van Heusden, na een lang ziekbed is overleden. Stevijn was niet alleen belangrijk als penningmeester van de BNO, maar hij stond ook, met een aantal anderen, aan de wieg van Pictoright.

Raad van Toezicht en Raad van Beroep

Naast het beoordelen van lidmaatschapsaanvragen van ontwerpers die niet aan de standaard toelatingscriteria voldoen oordeelt de Raad van Toezicht (en de Raad van Beroep in tweede instantie) over gedragscode zaken. In 2010 werden twee klachten op basis van de gedragscode behandeld. De Raad van Toezicht is in 2010 tien keer bijeen geweest. Beroepsprocedures bleven uit.

Taken en activiteiten

Bijgaand activiteitenoverzicht geeft een beeld van alle activiteiten die in 2010 georganiseerd door de BNO of met betrokkenheid van de BNO plaatsvonden. Los daarvan hierbij ook aandacht voor een aantal kerntaken van de BNO die niet in het activiteiten overzicht terug te vinden zijn:

• De adviesfunctie van de BNO richting de leden. BNO Advies, een team bestaande uit Anouk Siegelaar als jurist en Kitty de Jong als bedrijfskundig adviseur, is voor veel leden de belangrijkste reden om lid te zijn van de BNO. Beide medewerkers geven ook gastlessen op verschillende designopleidingen. Het Handboek voor het opzetten van een ontwerppraktijk werd in 2010 voor de vijfde keer geactualiseerd.

• Algemene voorlichting over het vak en promotie. De website, het ledenblad Vormberichten en de digitale nieuwsbrief Nieuwsberichten zijn daarin belangrijke media. Ook zijn er in de BNO-brochurereeks publicaties uitgegeven voor opdrachtgevers.

• In 2010 zijn de BNO Tallks bijeenkomsten uitgegroeid tot een herkenbare, eigenwijze en inspirerende serie over de verschillende kanten van het vakgebied.

VROAAM! groeit met 600 deelnemers voorzichtig door van een dag voor starters naar een carrièredag met een programma dat ook voor andere creatieven interessant is.

• De BNO Academie heeft zich ontwikkeld tot een belangrijk centrum binnen de BNO. Een overzicht van trainingen is bij het activiteitenoverzicht opgenomen. Zo'n 320 leden en niet-leden volgden in 2010 één of meer trainingen.

Communicatie

In 2010 werd de website van de Groene Offerte opgezet en werd een start gemaakt met een geheel nieuwe website voor de BNO. Deze site zal oktober 2011 gelanceerd worden. Aansluitend hierop kan opgemerkt worden dat de traditionele media steeds meer plaats maken voor nieuwe vormen van communicatie, waarbij ook voor de BNO de sociale media (Linkedin, Facebook, Twitter, etc.) een steeds sterkere rol spelen. Ook is een stijgende lijn te zien in de verspreiding en verschijningsfrequentie van de digitale BNO-nieuwsbrief. Dit heeft in 2010 o.a. tot gevolg gehad dat de uitgavenfrequentie van Vormberichten is teruggebracht tot 8 nummers op jaarbasis en afstand is genomen van de tweejaarlijkse BNO/BIS–uitgaven Dutch Design Series. Opvolging van deze "BNO-boeken" door een nieuwe meer bij deze tijd passende uitgave verliep in 2010 minder succesvol. Een reorganisatie, bij de uitgever die samen met de BNO een nieuw boekconcept ontwikkelde, was hier debet aan.

Rob Huisman (directeur BNO)

Jaarverslag 2010

Activiteitenoverzicht 2010

Begroting 2012

Vereniging