Corona: hoe zit het met mijn personeel?

Door het coronavirus loop je als werkgever tegen allerlei personeelsgerelateerde vragen aan. Een antwoord, of aanzet daartoe, op enkele veelgestelde vragen vind je hieronder.

Door het coronavirus loop je als werkgever tegen allerlei personeelsgerelateerde vragen aan. Wat als je personeel thuis moet werken maar daar ook voor de kinderen moet zorgen? Mag je een werknemer vragen om vakantiedagen op te nemen?

Het zijn vragen waar de arbeidsovereenkomst vaak niet in heeft voorzien. Ook op basis van de wet is het niet altijd direct duidelijk wat het antwoord is. Een antwoord, of aanzet daartoe, op enkele veelgestelde vragen vind je hieronder.

Mag ik iemand ontslaan in de proeftijd en vervolgens een nieuw (korter) arbeidscontract aanbieden?

Dit kan misbruik van de proeftijdregeling opleveren en hangt daarmee af van de omstandigheden waaronder een nieuwe arbeidsovereenkomst wordt aangeboden. Zeker als het initiatief voor de nieuwe arbeidsovereenkomst bij de werkgever ligt, is de kans aanzienlijk dat het aanbieden van een nieuwe, kortere arbeidsovereenkomst als misbruik van de proeftijd wordt gezien. Dan is het proeftijdontslag nietig.

Moet ik als werkgever tijdelijke arbeidscontracten verlengen, de NOW is immers gericht op het behoud van werkgelegenheid?

Nee, er is geen verplichting om tijdelijke contracten te verlengen. De werkgever moet zich zoveel mogelijk inspannen werkgelegenheid te behouden door de dienstverbanden van de werknemers voort te zetten en de lonen door te betalen. Als tijdelijke contracten niet worden verlengd, heeft dat gevolgen voor de loonsom en kan de subsidie (NOW) waar je als werkgever aanspraak op maakt wel minder zijn.

Mag ik mijn werknemers vakantiegeld op een later moment uitbetalen?

In beginsel is een werkgever wettelijk verplicht het vakantiegeld uit te betalen in mei of juni. Doe je dit niet dan kan een werknemer in principe in een procedure het verschuldigde bedrag vorderen, met daarbij een wettelijke verhoging (maximaal 50%). In overleg met je personeel kan echter wel worden overeenkomen dat het vakantiegeld later wordt uitbetaald, eventueel in termijnen.

Kan ik een werknemer verplichten om op kantoor te werken?

Als werkgever heb je op grond van de Arbeidsomstandighedenwet de verplichting om te zorgen voor een veilige en gezonde werkomgeving. Als de werkomgeving voldoet aan de eisen die het RIVM stelt, kan een werknemer niet weigeren om naar het werk te gaan.

Wat zijn mijn plichten als werkgever als medewerkers met schoolgaande kinderen door thuis werken niet aan hun uren komen? Moet ik dan de niet gewerkte uren uitbetalen?

Voor zover er werk beschikbaar is en de werknemer niet ziek is, kan je als werkgever van werknemers eisen dat zij hun werk doen. Werknemers kunnen voor de opvang van hun kinderen verlof opnemen. Bijvoorbeeld in de vorm van vakantie, ouderschapsverlof of onbetaald verlof.

Zorgverlof is in principe niet mogelijk als het kind dat thuis zit niet ziek is. Een werknemer kan niet worden verplicht om verlof op te nemen, maar als de werknemer het beschikbare werk niet doet, geldt in principe het uitgangspunt "geen arbeid, geen loon".

Dit kan vanzelfsprekend nadelig voor een werknemer uitpakken. Daarom kan de werkgever in gesprek gaan met de werknemer om tot een gezamenlijke oplossing te komen. Denk daarbij aan flexibele werktijden, of het inhalen van niet-gewerkte uren in de toekomst.

Mag ik een werknemer verplichten vakantiedagen op te nemen?

Als werkgever ben je verplicht om de werknemer in de gelegenheid te stellen vakantie op te nemen. In beginsel wordt de vakantie overeenkomstig de wensen van de werknemer vastgesteld, tenzij daar in de arbeidsovereenkomst andere afspraken over zijn gemaakt, of als "gewichtige redenen" zich daartegen verzetten.

Als werkgever mag je dus niet eenzijdig beslissen dat een werknemer vakantiedagen moet opnemen. Je kan dit wel aan de werknemer vragen, maar die hoeft daar niet mee in te stemmen.

Let op met de wettelijke vakantiedagen van 2019. Die vervallen op 1 juli 2020. Je moet werknemers wijzen op het verval van de wettelijke vakantiedagen. Doe je dat niet, dan kan het zo zijn dat de werknemer – ondanks het verstrijken van de vervaltermijn – het recht op de wettelijke vakantiedagen behoudt.

Ben je BNO-lid en heb je juridische en/of zakelijke vragen als gevolg van het coronavirus voor jouw praktijk, mail dan naar BNO Advies (zakelijkadvies@bno.nl, juridischadvies@bno.nl). Je wordt snel teruggebeld.