BNO Jaarverslag 2017

Lees hier welke onderwerpen het bestuur en bureau van de BNO dit jaar hebben beziggehouden, inclusief een financieel- en activiteitenoverzicht.

De BNO verbindt en vertegenwoordigt een unieke diversiteit aan professionele ontwerpers en ontwerpbureaus in Nederland. We behartigen hun belangen, werken aan de voorwaarden waaronder het ontwerpvak zich kan blijven ontwikkelen en dragende relevantie uit van design voor de samenleving. Kort gezegd werkt de BNO aan groei van ontwerpers en hun vak.


1. Leden

De BNO verenigt en faciliteert ontwerpers in alle denkbare posities en fasen van hun loopbaan. Ons bestaansrecht hangt direct samen met wat zij nodig hebben, vragen en verlangen. Voortdurend snijden we onze diensten en activiteiten toe op de heersende omstandigheden.

De communicatie met onze leden verloopt via persoonlijke een-op-een contacten, live events, digitale nieuwsbrieven, 'Dude, Dutch Designers Magazine', de website en social media.

Hoewel zich steeds nieuwe ontwerpers en bureaus bij de BNO aansluiten, is het aantal opzeggingen nog te hoog. Sommige ontwerpers staken hun praktijk, anderen vinden de contributie te hoog of maken naar eigen zeggen te weinig gebruik van het lidmaatschap. De groei van de vereniging blijft dus een punt van aandacht: hoe groter het collectief, hoe meer we kunnen betekenen voor zowel ontwerpers als bureaus.

In 2017 zijn andere, experimentele manieren verkend om nieuwe groepen ontwerpers bij de BNO te betrekken. We organiseerden een hackathon, op zoek naar alternatieve concepten en tools die aantrekkelijk kunnen zijn voor jonge ontwerpers. We startten het netwerk 'YA: Young Alumni'. We brachten in de herfst, inmiddels voor de derde keer op rij, een graduates special uit in de Dude. We organiseerden tijdens de 'Dutch Design Week' het event 'See YA, Dude': ontmoetingspunt, graduates expo en lezingenprogramma. Met het Student Hotel, recht tegenover Eindhoven CS gelegen, had de BNO daarmee voor het eerst ook een eigen tijdelijke basis in Eindhoven.

We laadden het bureaulidmaatschap op een aantal manieren. Nadat we in 2016 doorvoerden dat aangesloten ontwerpbureaus kosteloos kunnen adverteren met hun personeelsvacatures, voegden we daar in 2017 aan toe dat ontwerpbureaus hun opdrachtgevers gratis op Dude kunnen abonneren. Daarmee bieden we een instrument voor relatiebeheer met opdrachtgevers en andere partners, en vergroten we het bewustzijn rond het ontwerpvak. Het HRM-netwerk was opnieuw populair als gelegenheid om kennis te delen. En op verzoek van enkele aangesloten bureaus startten we voor creatief directeuren het Creative Directors Forum.

Nieuw in 2017 is de thuiskopievergoeding, een vergoeding die Pictoright toekent aan iedere professionele beeldmaker van wie werk wel eens zal worden vastgelegd op digitale dragers. Ontwerpers en bureaus die in 2016 bij de BNO waren aangesloten ontvingen deze vergoeding automatisch.


2. Bestuur, bureau en huisvesting

Bestuurlijke wijzigingen: Annemoon Geurts en René Toneman traden toe tot het Algemeen Bestuur, nadat we met grote dank afscheid namen van Karin Schwandt en Laurens van Wieringen van wie de zittingsperiode erop zat. Paul Traas (Bureau Zicht) nam als kandidaat-bestuurslid aan het eind van het jaar vast deel aan de bestuursvergadering. In de Raad van Toezicht, verantwoordelijk voor toelating van nieuweleden en actief bij geschillen op basis van de gedragscode, waren geen wisselingen.

In september nam Niels van der Haven afscheid van de BNO. De rol van projectmanager digital design is overgenomen door Markus Praat, in augustus in dienst getreden.

Na tien jaar te zijn gevestigd aan de Danzigerkade verhuisde de BNO in september van het westelijk havengebied naar het WG Plein in het centrum van Amsterdam. De nieuwe locatie voldoet aan alle wensen: betere bereikbaarheid, een levendiger werkomgeving en minder huurlasten.


3. Activiteiten

Zie chronologisch jaaroverzicht voor data en namen. Puntsgewijs per onderwerp:

Vaste activiteiten

  • Bijeenkomsten BNO-regioplatforms: 31 in totaal.

  • BNO Academie: er is meer gedacht vanuit de fase waarin ontwerper en/of bureau zich bevinden en de manier waarop men wil leren. Het aanbod bestaat uit 'Kerncompetenties', 'Starten met Ondernemen' en 'Verder met Ondernemen'. BNO Intervisie is gestart met drie groepen: deelnemers leren hoe elkaar in groepsverband te coachen. Het Sectorplan Cultuur is succesvol afgerond; de beschikbare extra middelen stelden een kleine driehonderd ontwerpers in staat om tijdens de economische crisis tegen een aantrekkelijk tarief te investeren in zichzelf.

  • 'Driving Dutch Design': het programma rond zakelijke vaardigheden voor designtalenten vierde zijn vijfjarig bestaan met een extra tentoonstelling, naast de jaarlijkse expo met publicatie.

  • BNO Mentoring: bedoeld om het menselijke en professionele goud binnen de BNO te delen en productief te maken. Het geringe aantal van 13 matches in 2017 staat haaks op de bewezen effectiviteit van deze dienst. In 2018 staat herpositionering op de agenda.

  • BNO-gastlessen: 14 stuks, bij opleidingen verspreid over heel Nederland.

  • BNO-voorlichtingsbijeenkomsten over pensioenen en de nieuwe privacywetgeving.

  • BNO stond op zes beurzen en bedrijvenmarkten.

  • BNO Interieurzaken: twee bijeenkomsten, over theaterinterieurs en over de relatie tussen ontwerper en opdrachtgever.

  • BNO NEXTpack: twee vergaderingen met inhoudelijke component, meer PR, vierde editie BNO Packaging Talent Award, derde editie van de summerclass 'All about Packiging'.

  • BNO-winterclass 'VONK!', gericht op het eigen verhaal en de presentatie van ontwerpers.

  • BNO-HRM-netwerk: gericht op aangesloten ontwerpbureaus, vier bijeenkomsten.

  • BNO Creative Directors Forum: nieuw initiatief, met twee bijeenkomsten.

  • Specifieke projecten

  • Bootcamp voor beeldmakers. Met zestig portfoliogesprekken door 16 reviewers.

  • Participatie Dutch Design Week met See YA, Dude!, Driving Dutch Design, Superfast en de BNO Packaging Talent Award.

  • Participatie aan congres 'What Design Can Do' met een BNO-stand en drie zogenaamde 'Circle Sessions': 'Closing the Loop', 'Check your hidden impact' en 'Adopting Circular Design'.

  • Werkbezoeken aan 'Salone del Mobile' te Milaan en 'Embassy of Dutch Creativity' te Cannes.

  • 'Infographics Congres' met 350 deelnemers.

  • Algemene ledenvergadering in Spring House te Amsterdam. Met side event 'Radicaal Nieuw Perspectief'.

  • Dudes: vier magazines met respectievelijk Gijs Kast, Simone Post ,Ted Noten en ontwerpcollectief LUST.

  • Uitreiking BNO Piet Zwart Prijs aan ontwerpcollectief LUST, met daarna onder hun regie een debat over werkwijze en opvattingen van ontwerpstudio's.

  • Ereledenbijeenkomst met Rob van Sprang over zijn ontwerp voor de nieuwe BNO-locatie en feestelijke bijeenkomst in AOC café vanwege de 'Roots'-publicatie over Gerard Unger.


Activiteiten achter de schermen, veelal vertrouwelijk van aard

  • De Raad van Toezicht kwam vijf keer bijeen, liet 21 nieuwe ontwerpers die niet beschikten over het vereiste diploma toe op basis van hun portfolio en erkende een extra opleiding – Interior Design & Styling van Saxion NEXT – als kwalificerend voor de BNO. Er werd een klacht op basis van de gedragscode behandeld. De Raad van Beroep hoefde niet bijeen te komen.

  • De zakelijke en juridische advisering op maat, aan elke aangesloten ontwerper die daarom vroeg. Gemiddeld honderdvijftig vragen per maand, grotendeels via eerstelijns advies opgelost, klein aantal doorverwezen naar SRO.

  • Na invoering van de in 2016 door de Belastingdienst goedgekeurde modelovereenkomsten voor ontwerpopdrachten, werd handhaving van de wet DBA opgeschort tot 2020. Jammer van al het werk, maar gezien de onrust en onduidelijkheid in de markt niet onterecht. De overeenkomsten kunnen overigens gebruikt blijven worden.

  • Actualisering en aanvulling van zakelijke en juridische documenten, zoals introductie van de bewerkersovereenkomst i.v.m. de op handen zijnde handhaving van de Europese privacyrichtlijn in mei 2018, inclusief een masterclass over dit onderwerp, en verschillende white papers.

  • Op voordracht van de BNO participeert Guus Boudestein in de Stichting Verduurzaming Musea van de Museumvereniging

  • Deelname werkveldcommissies van diverse beroepsopleidingen, landelijke overleggen ontwerpopleidingen.


4. Communicatie

De BNO communiceert met haar relaties via persoonlijke contacten, live meetings en events, digitale nieuwsbrieven (6.250 ontvangers), de elk kwartaal verschijnende Dude (oplage 5.500), de website (20.000 unieke bezoekers per maand) en social media: in 2017 hebben de BNO-groepen op LinkedIn in totaal 13.500 leden, telt de Facebookpagina 4.850 likes en zijn er via Twitter 4.200 volgers. Het nieuwe Instagram-account, in 2017 voorbereid en begin 2018 gelanceerd, kent een vliegende start met inmiddels ca. 1.450 volgers. De regio- en themaplatforms zetten ook hun eigen sociale media-kanalen in.

Er is voortdurend gewerkt aan adequate informatie op onze bestaande website. We namen een nieuwe database in gebruik die het op maat bedienen van aangesloten ontwerpers en bureaus gaat vergemakkelijken. Daarna kon de bouw van de daarop gebaseerde nieuwe website worden gestart.


5. Lobby en netwerken

Onze lobbyactiviteiten richtten zich in 2017, vaak met andere partijen om zo effectief mogelijk te zijn, op het behoud van de titel interieurarchitecten, de arbeidsmarkt creatieve sector, het Auteurscontractenrecht en het vormgevingsbeleid van het Stedelijk Museum Amsterdam.

De BNO behoort tot het netwerk van beroeps- en brancheorganisaties Federatie Dutch Creative Industries, samen met de Branchevereniging Nederlandse Architectenbureaus, Dutch Digital Agencies, Dutch Gaming Association, Dutch Photographers, Modint en de Vereniging van Communicatiebureaus. Buiten dit netwerk zijn er contacten en samenwerking met andere verenigingen als NIMA en het Design Management Netwerk.

We zijn een actieve speler in het institutionele landschap, met onder meer het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie, Het Nieuwe Instituut, CLICKNL, Creative Council en het Topteam.

Natuurlijk is er ook de blijvende betrokkenheid bij de Dutch Design Foundation, die jaarlijks de Dutch Design Week en de Dutch Design Awards onder haar hoede heeft. De BNO heeft zitting in verschillende werkveldcommissies van beroepsopleidingen en manifesteert zichzelf binnen bestaande en/of nieuwe landelijke netwerken van Technische Universiteiten, Kunstacademies, opleidingen Communicatie en Media Design en Industrieel Product Ontwerp.

Verder onderhouden we contacten met de Kamer van Koophandel, werken we samen met Pictoright, Platform Makers, Stichting Rechtshulp Ontwerpers, CLICKNL, VNO/NCW/MKB Nederland en de commissie aanbestedingen van dit gremium, Bureau of European Design Associations.


6. Nabije toekomst

Ook in 2018 blijft de BNO zich met hart en ziel inzetten voor de groei van ontwerpers, ontwerpbureaus en hun vak. Nu we zijn neergestreken op een beter bereikbare plek die door velen als aantrekkelijker wordt ervaren, gaan we die locatie optimaal benutten.

Aan het begin van het jaar verwelkomen we al snel een fiks aantal nieuwe leden, te weten de stripmakers. De Beroepsorganisatie Nederlandse Stripmakers heeft namelijk besloten om op te gaan in de voor hun leden heel aantrekkelijke BNO. In het eerste kwartaal van 2018 lanceren we ook een nieuwe website die voldoet aan de eisen en wensen van deze tijd. En er komen bestuurlijke wissels, ook op de posten van voorzitter en penningmeester.

Ook in 2018 peilen we steeds opnieuw welke services en activiteiten welkom zijn en hoe we onze jarenlange ervaring en expertise productief kunnen maken voor ontwerpers en bureaus. Zo zorgen we voor een actueel aanbod van diensten. En natuurlijk bouwen we komend jaar voort op de in 2017 gestarte acties en experimenten die moeten leiden tot bestendiging, verbreding en verjonging van het ledenbestand.

Voorjaar 2018,

namens het bestuur,

Madeleine van Lennep/directeur BNO