We starten met de coachvraag: waar zit je met je hoofd vandaag?

“Sinds twee weken hebben we een nieuw huisgenootje. Ze is harig, wild en extreem knuffelbaar. Ze bepaalt mijn nieuwe ritme. Kan ik nog wel werken? En dan valt ze in slaap. Dat betekent twee uur rust om te werken. 

Ik merk dat ik nog nooit zo goed de tips & tricks uit mijn Zelfmanagement training bij de BNO heb toegepast als nu: de 1-voor-1 regel, Aanraken is afmaken en Surf the urge. Haar slaapje is precies de duur van een focusblok. Het geeft richting om één ding te kiezen (en hoe moeilijk ook: niet te switchen naar een andere taak) en dat af te maken. Dat geeft voldoening: iets volledig doen: vol-doen-ing. Na zo’n focusblok denk ik vaak: ‘Ik heb het leukste werk ooit!’ En dan loop ik weer een rondje met m’n Berner Sennen en schieten me weer nieuwe ideetjes te binnen.”

Wat is jouw aanpak of coachingstijl?

“Ik werk graag Socratisch; ik ga ervan uit dat de wijsheid al in de ander zit. Aan de hand van goede vragen verhelderen we samen jouw denken en komen we tot nieuw denken: dat wat je gisteren nog niet kon denken. We doen dit online en schrijven daarbij samen in een Google Doc. Dat werkt heel goed: je vertraagt automatisch en je kunt gedurende het gesprek – letterlijk – je woorden nog terughalen.

Het gesprek eindigt altijd met een vraag die je, als het ware, meeneemt in je broekzak, om verder over na te denken. Met dit nieuwe denken verandert ook je gedrag. Tussen de gesprekken door werk je zelf aan haalbare en concrete opdrachten.” 

Welke ontwikkelvragen kom je regelmatig tegen van leden? En, zie je een verband tussen al die vragen?

“Met stip op nummer één: ‘Ik heb zoveel ideeën en zo weinig tijd!’ O, dat hoor ik zo vaak! En dat voel ik zelf ook continu. Er is zoveel te kiezen en zoveel afleiding; voor je het weet, ben je de hele dag kleine taakjes aan het afvinken, terwijl je eigenlijk iets groots en iets nieuws wilt creëren. Je hebt maar 24 uur in een dag. En dingen maken kost nou eenmaal altijd meer tijd dan je denkt.

Klanten hebben géén idee hoeveel tijd je erin hebt gestopt. Wij, ontwerpers, mogen ons vak best wat groter maken. Net als een advocaat of notaris. Laten we nooit meer zeggen dat we er minder uur aan hebben gewerkt dan dat we er werkelijk aan hebben gewerkt!”

Waar komt jouw drive vandaan? Wat inspireert jou om op deze wijze te werken?

“Vijf jaar geleden schreef ik me in voor een workshop Socratisch coachen. Alles wat ik daar leerde voelde zó logisch en zó kloppend. Als ontwerper van de TU Delft was ik ‘opgevoed’ om naar oplossingen en antwoorden te zoeken. Nu leerde ik dat een vraag veel interessanter is dan een antwoord. Een vraag blijft langer leven en sluit vaak veel beter aan. Het ophelderen van de achterliggende vraag – daar waar het echt om gaat – vind ik superleuk. Net als bij ontwerpen: je wilt iets maken dat goed aansluit. Wij ontwerpers zijn extreem van belang in de wereld. Laten we iedereen uitnodigen om van consumeren naar creëren te gaan!”

Hoe kijk je naar de toekomst?

“Ik kijk graag naar vandaag. Gedrag gaat over nu. Ik stel mezelf elke dag een paar keer de vraag: ‘Ben ik nu degene die ik wil zijn?’ Zo ja, mooi. Zo nee, probeer ik mijn gedrag aan te passen. Je hebt iedere dag 1000+ kansen om jezelf te herpakken. Opmerken is ruimte maken. Wees mild.”

Wat is een inzicht dat je zelf ooit kreeg tijdens een coachingsessie, dat je altijd is bijgebleven?

“‘Als er iets komt, dan ga ik er goed mee om.’ Dit inzicht kreeg ik tijdens een EMDR-coachingsessie. Een tijdje hiervoor was ik in het bos aan het hardlopen toen er een galopperende koe recht op me af kwam denderen. Ik dacht dat ik er geweest was. M’n coach vroeg me wat ik in dat moment heb gedaan. Ik vertelde dat ik snel van het pad af stapte, achter een klein boompje ging staan en dat ik de koe met haar grote hoorns, die op nog geen twintig centimeter voor mij tot stilstand was gekomen, toesprak: ‘Ga maar weer verder.’ Mijn coach zei toen: ‘Wow, dus als er iets komt, dan ga je er goed mee om.’ Ik gebruik het zinnetje nog regelmatig.” 

Welke tip zou je iedereen willen meegeven die zich persoonlijk of professioneel wil ontwikkelen?

“Je bent keihard nodig. Kies het juiste moment. Werk zacht. Zet een intentie.”

De estafette vraag van Ernst: wat is een mooi succes dat je samen met een coachee hebt bereikt?

“Dat was met iemand die heel erg zwart-wit dacht. Alles was fantastisch of vreselijk. We hebben samen geoefend met het zien van de tussenruimte. Het was heel leuk om te zien hoe hij ontdekte dat er vaak veel tussenin zit. 

En nog eentje dan, dat was ook zo mooi, met een ontwerper die op elk wijzigingsverzoek van klanten inging en letterlijk het woord ‘nee’ niet uit haar mond kreeg. We hebben gekeken naar de mooie dingen van ‘nee’ en ze werd steeds meer vrienden met ‘nee’.”

En dan nu de estafette vraag: wat is jóuw vraag voor de volgende coach in deze reeks?

“Op welke manier coach jij jezelf?”

Over Rose-Anne Dotinga

Rose-Anne Dotinga is gedragsontwerper en praktisch filosoof. In één-op-één denkgesprekken begeleidt ze je bij kwesties waar je tegenaan loopt en helpt ze je helderder en constructiever te denken. Met scherpe vragen, een onderzoekende houding, meedogenloze eerlijkheid, speelsheid en humor creëert ze ruimte in je denken. 

Daarnaast geeft Rose-Anne trainingen bij de BNO en incompany in de creatieve sector. Haar interactieve programma’s combineren kennisoverdracht met ervaringsgerichte werkvormen, zoals games en intervisie. Altijd praktijkgericht, zodat deelnemers de deur uitgaan met concrete ideeën om direct mee aan de slag te gaan. Veelgevraagde onderwerpen zijn communiceren, focus en creativiteit, zelfmanagement, agile en scrum.